Jimaata, Muddee 22, 2017
Dhaamsa Gabaabduu Uummata Oromoo Hundaaf.

(qeerroo) —Uummaatni Oromoo  haala raafamaafi gaaga’ama, yakka duguuginsa sanyii  mootummaan abbaa irree Wayyaanee EPRDF/TPLF   biyyatti keessatti gaggeessaa jiru roga hundaan of irraa qolatee gabrummatti xummura godhee Bilisummaatti jiraachuuf yeroo kamiyyuu caalaa dammaqinsa guddaa gochuun dirqama. Kanaafuu haala yeroo biyyaattiin keessa jirtuufi Qabsoon Bilisummaa Oromoo diina hudhee qabee jiruurra qabxiilee armaan gadii hubannoo keessa galchuun haala fulduratti caalaatti itti adeemaa jirruuf qophii gochuufi gaaga’ama uummata keenyaa xiqqeessuuf dursinee dhaamsa kana gadii gadi jabeessuun dabarsina:

  1. Uummaatni keenya Waantoota nyaataaf itti fayyadamnu kanneen akka Ashaboo, Zayitaafi Mi’eessituu adda addaa yeroo dheeraaf akka gargaaramtanitti bitadha!!
  2. Manguddootni ulfoon biyyaa, Dubartootni ulfaafi Daa’imman naannoo jireenyaa keessaan irraa fagaattanii daandii dheeraa geejjibaanis haa ta’uu haala fedhee kamiin iyyuu hin deemina, of eeggannoo godha!!
  3. Barattootni dhaabbilee barnoota olaanoo hanga sadarkaa 1ffaatti jirtan bakkuma jirtanitti of eeggannoo guddaa godha, sochii warraaqsa FXG fi diddaa kamuu Qabsoo Bilisummaa Oromoo galiin gahuuf godhamuu keessatti bilchinaafi hubannoo amma qabdan caalatti jabeessuufi dabaluun cinatti haala uumamu kamiifuu  of eeggannoon socho’uun murteessadha!!
  4. Qeerroon dargaggootni Oromoo sochii FXG irraa qooda fudhachaa jirtaniifi uummataaf dargaggoota Oromoo qooda fudhachiisa jirtan wayita sochiin godhamu konkolaataa fe’isaafi geejjiba kamuu wal guuranii yaabbachuun gaaga’ama lubbuu waan fiduuf of eeggannoo guddaa godha. Kanneen akka akkas gootan isin kakaasan lakkii gaaga’ama lubbuu qaba dhiisii jedhaa sochii keessaa moggaatti baasaa gorsa!!
  5. Bulchitootni Caasaa Mootummaa Wayyaanee OPDO keessatti sadarkaa gidduugaleessa hanga Aanaafi gandaatti argamtan supha mootummaa ( Haaromsa gadi fagoo) jettan dhiisa. Sirna EPRDF Oromoo moggaatti baasee duula duguuginsa sanyii gaggeessa jiru keessatti haaromsi godhamu kamuu uummata Oromoof Bilisummaafi Walabummaa kabachiisuuf kan akeeke waan hin taaneef,  yeroo kanatti humna qabdaniifi waan dandeessaniin gara Qabsoo Bilisummaa Oromoofi uummata Oromoo cina dhaabbachuu irratti xiyyeeffadha!!
  6. Ilmaan Oromoo hojjettootni Mootummaa sadarkaa garaagaraa irraatti argamtaan karooraafi tarsiimoo mootummaan wayyaanee aangoorra of tursuuf kallattii hundaan fayyaadamuuf tajajiltuu taatanii hin dalagiina. Sadarkaa jirtan hundarratti hojii isinitti kennamu kufaa taasisuun uummata Oromoo duguuggaan sanyii irratti gaggeeffamaa jiru cina dhaabbadha!!
  7. Yakki Waraanaa Oromiyaa Bahaa, Kibbaa fi Kibba Bahaan itti fufinsaan uummata Oromoo irratti gaggeeffamaa jira, Oromoon akka uummataattis, akka Jaarmiyaalee Siyaasaafi Jaarmiyaalee hawwaasummaatis haariiroo wal utubbiifi tokkummaa jabeeffachuun mootummaa halkanii guyyaa dhiiga uummata keenyaa dhangalaasaa jiru aangoo irraa darbuu irratti waloon akka hojjetamuu dhaamsa keenya gadi jabeessinee dabarsina!!.
  8. Oromoon akka waliigalatti Qabsoo hidhannoo jabeeffachuuf kanneen hidhannoo qaban waan barbaachisuufi dandahamuu hundaan jabeessuufi bira dhaabbachuun, kanneen diinni hidhannoo irraa hiikkachuu barbaadu akka hin hiikkaanneef tumsa barbaachisuu gochuun caalatti hidhachuufi hidhachiisuun diina keessaafi duubaan yakka waraana duguuggaa sanyii nurratti gaggeessuu of irraa qolachuun Bilisummaa saba keenyaafi Walabummaa biyyaa keenyaa gonfachuuf waloon Qabsootti haa jabaatnu jechuun irraa deebinee dhaamsa keenya dabarsina!!

Injifannoon uummata Oromoof!!
Gadaan Gadaa Xummura Gabrummaati!!
Hooganaa Qeerroo Bilisummaa Oromoo!!
Muddee 21/2017


Ibsa Ejjennoo Jiraattota Godina Mattakkal
Mudde 21,2017

Akkuma beekamu Uummanni Oromoo Godinaalee Beenishaangul Gumuz adda addaa keessa jiraatan waggootii 26 oliif hacuuccaafi shira mootummaan Wayyaanee xaxaa turteen, Uummata Gumuz, Bartaa, Shinaashaa fi kanneen biro waggoota dheeraaf wal kabajuu fi wal danda’uun jiraate yeroo adda addaa walitti buusaa tureera. Kunis uummata Oromoo naannichaa harka qullaa jireenyasaa jirachuuf oliif gadhi jedhu saba isa kaan hidhachiisuun duguuggaa sanyii kana hin jedhamne raawwachaa tureera.

Yeroo ammaas bifa qindaa’aa ta’een mootummaan Wayyaanee karoora walitti bu’insaa fi dhuminsa guddaa fiduu danda’u qinddeessaa turaniiru. Kunis akkuma uummata Oromoo naannoo sumaalee buqqisuun uummata Amaaraa naannichaas shira wal fakkaatuun buqqisuufi qabeenya Uumamaa naannichaa jechuunis Albuuda garaa garaa, lafa Qonnaa, Warqee, akkasmas Hidhaa Guddichaa Abbayyaan wal qabatee galii fi qabeenya karaa turiizimii jechuunis Hoteelotaa fi warshoolee adda addaa dhaabuun Guurrachuuf qophii xumuree jira.

Mootummaan Wayyaanee karoora kana galmaan gahachuuf jecha Aangawoota TPLF muraasaa fi jala deemtotaa fi dheebuu aangoof jecha saba isaanii kan guguran kanneen akka Dr. Amsaaluufaa qabachuun waan Uummata Shinaashaa, Gumuziifi saboota naannichaa biroof Oogan fakkeessuun oliif gadi fiigaa jiru. Kanaafis, shirri isaan Uummata Amaaraa naannichaa fi Saboota Naanichaa biroo gidduutti xaxan Dhumaatii fi Buqqa’insa saba qulqulluu Amaaraa yeroo darbe ta’e raga dha. Haa ta’uyyuu malee Shirri isaan Uummata Oromoo naannichaa fi Saboota naannichaa biroo gidduutti xaxan jaalalaa fi Aantummaa Saboonni naannichaa Uummata Oromoo naannichaaf qabaniin fashalaa’eera.

Haaluma wal-fakkaatuun karoorri kuni godinaalee fi kutaawwan naanichaa hedduutti iiti fufee hojii jalqabee jira. Kunis:

Aanaa Yaasoo

Aanaan kuni iddoo uummanni Oromoo baay’inaan itti jiraatudha. Yeroo ammaa dhalattoonni Oromoo sagalii ol ta’an Oromummaa isaaniitiin qofa qabanii mana hidhaatti darbamaa jiru, himatamaniis mana murtiitti deddeebi’aa jiru. Isaan keessaa Barsiisaa Alemtesfaa Wayyesa Ayyanan isaan tokko.

Obbo Alemtesfaan barsiisaa mana barumsaa sadarkaa 2ffaa aanaa yaasoo fi Abbaan isaanii Obbo Wayyeessaa Ayyaanaa akkasu shiraa fi walitti bu’insa mootummaan wayyaanee bara 1986 uumteen loluma kanaa lubbuun isaanii darbiteetti.

Magaalaa Asoosaa
Yeroo ammaa mootummaan wayyaanee lukkeeleeshee waraanaa leenjisuu fi Meeshaa hidhachiisuun basaasummaatti bobbaastee jirti. Kunis bifa hin shakkamneen Dubartii hoteela keessaa hojjettu, Namoota suuqii socho’aa hojjetan, Faddaalaa, Hojjetaa suuqii fi k.k.f. fakkeessuun Uummata oromoo naannichaa irratti bobbaaftee jirti. Kunis adda durummaan Dr. Amsaaluu (pirezidaantii Yuunivarsiitii Asoosaa) tiin kan hoogganamuufi gaggeeffamu ta’uun bira gahameera.

Ergamni hojii kanaas dhalattoota Oromoo magaalichaa Seenaa beekan, Hubannoo cimaa qaban, Waajiroolee keessa jiranii fi hojii dhuunfaa adda addaa hojjechaa jiran adamsanii basaasuun himata shororkeessumaan himachiisanii hidhaatti darbachiisuu akkasumas saba naannichaa wajjin walitti buusuun qe’ee fi qabeenya isaanii dhiisanii akka godaanan gochuudha.

Godina matakkal

Lakkoofsi uummata Oromoo godina Matakkal 50% gaha jedhamee yaadama. Akkasumas qabeenyi Uummata Oromoo godinichaas guddaa akka ta’e ni himama. Kanaafis jecha Mootummaan wayyaanee xiyyeeffannaafi karoora addaa baasuudhaan, Dhalattoota Oromoo naanichaa lafa jiranii adamsitee mana hidhaatti naqxee jirti. Dabalataanis qeerroo godinichaa Yuuniversiitiilee adda addaa keessa jiran hordofuun akka isaan qe’ee dhaloota isaaniitti hin deebine oduu sobaan “mootummaan isin hidhuuf isin barbaadaa jira” jedhuun sodaachisaa jirti. Kana malees barreeffamoota ejjennoo uummata Oromoo naannichaa hin calaqqisne bittinsuun ittiin dhalattoota Oromoo gaag’aa jirti.

Dhalattoota Oromoo Godinichaa Kudha tokko ta’anis himata irratti banuun yeroo ammaa mana hidhaa Qiliinxoo keessatti hiraaraa jirti. Ragaa namaa qabna jechuun uummata naannichaa dirqamaan gara mana murtiitti fiddus namoonni ragaaf dhufan Aantummaa fi Kabaja Uummata oromoof qaban ifatti mul’isaniiru. Yeroo ammaas namoota ragaaf waamamanii hafanii fi raga isaan barbaada kennuu didan dirqamsiisaa jiraachuun bira gahameera.

Akkasumas namoonni naannoo matakkalirraa ragaaf qophaa’an irraa shakkii waan qabaniif Namoota dhalootaan tigiree ta’an waa’ee uummata Oromoo naanichaas ta’e waa’ee hidhamtootaa homaa kan hin beekne Poolisoota Federaalaa kanneen kanneen akka Teklebirehaan G/Sillaasee faa maallaqaan bitachuun qophaa’aa jiraachuun bira gahameera.

Mootummaan naannoo Oromiyaa (Dh.D.U.O) hariiroo Obbolummaa Uummata Oromoo Naannoo Beenishaangul Gumuzii fi Uummata Oromoo naannichaa cimsina jechuun ololaa jira. Obbolummaa yoo ta’e ammayyuu Uummanii naannichaa uummata Oromoo cinaa dhaabbachaa jira. Yeroo ammaa Uummanni Oromoo naannichaa Olola utuu hin taane qaama shira kana dhaabsisu, Mirgoota bu’uuraa Uummata Oromoo naannichaa kanneen akka Afaaniin barachuu kabachiisu, dhalattoota Oromoo naannichaa Sobaa fi Cubbuun qabamanii mana hidhaa keessatti dararamaa jiran akka gadhiifan godhuu fi qaama qabsoo uummata Oromoo naannichaa cimsu barbaada.

Kanaafuu, Nuti dhalattoonni Oromoo naannichaa qaama kamiyyuu Sossobbaafi Ololaan qabsoo fi tokkummaa keenya dura goruu barbaadan ni balaaleffanna; Akkasumas Hidhamtoonni keenya Nuuf haa hiikaman; hacuuccaa fi shirri nurratti raawwataa jiru haa dhaabbatu; Uummanni Gumuz, Shinaashaa, Bartaa fi kanneen biroo obboloota keenya; Mirgaa fi qabeenya saba biraa kamuu itti hin buunu.


WAYYAANEN Baduushee mirkaneeyfattes ta’ee, ILMAAN OROMOO irraa midhaan nyaataa oomishamee jiruu horii qabduun irraa bittee, rakkoo yookin beelaaf isaan saaxiluudhaan ammas of jalatti bituuf ta’ee, dhimichii lamaanuma kana.

Mootummaan naannoo Tigraay maallaqa billiona lamaa(2) ol ramadudhaan midhaan yeroo sardamaatiif olu bitee tuluu eegalee jira.Haaluma wol fakkatuun, konkolaatan wol harkisu hedduun isaa kutaalee biyyati keessa naannawee midhaan bitamee tuulame akka fe’aa jiru dubbtama.

Dhaamsa ummata keenyaf: godinoota Oromiyaa hedduu keessatti yeroon kun yeroo omishni/midhaan gahee gara gaaguraa/gootaratti galu waan taheef omisha keessan harkati qabadha! ariiffatani hin gurgurinaa.

Leave a comment.

Your email address will not be published. Required fields are marked*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.